Hộp số vô cấp D-CVT trên Toyota Raize có gì khác biệt?

Thành Tài
25/03/24
Lượt xem : 2 view

Hộp số tự động vô cấp CVT hiện nay rất nhiều mẫu xe ô tô từ xe cỡ nhỏ như Toyota Wigo, Nissan Sunny, Honda City,.. đến cả các dòng xe gầm cao như Toyota Corolla Cross, Honda HR-V,.. hay xe 7 chỗ như Honda CR-V, Mitsubishi Outlander, Nissan X-Trail,..  Điều này chứng tỏ hộp số vô cấp có rất nhiều ưu điểm trên các dòng xe cỡ nhỏ.

 

Mới đây, Toyota Nhật bản vừa ra mắt mẫu SUV đô thị cỡ nhỏ hoàn toàn mới Toyota Raize, và trong hệ thống truyền động của mẫu xe này đã xuất hiện hộp số tự động vô cấp D-CVT

 

 

Trước tiên, chúng ta cần biết hộp số tự động vô cấp CVT là gì? 

 

Hộp số vô cấp CVT là gì?

 

Hộp số vô cấp (tiếng Anh là Continuously Variable Transmission, viết tắt CVT) hay còn gọi là hộp số tự động biến thiên vô cấp (hộp số vô cấp) là một loại hộp số có thể thay đổi tỷ số truyền liên tục mà không phân theo từng cấp số. Bởi hộp số này tạo nên các tỷ số truyền bằng dây đai và 2 hệ pulley, không phải bằng các bánh răng như các loại hộp số ô tô khác.

 

Hộp số tự động vô cấp và có cấp đều là hộp số tự động, đều được điều khiển bằng hệ thống thuỷ lực. Tuy nhiên, hộp số vô cấp khác hộp số có cấp khi một loại không có các cấp số, một loại được phân chia nhiều cấp số như 1, 2, 3, 4…

 

Hộp số vô cấp D-CVT trên Toyota Raize có gì khác biệt - 5

 

Do không có bất kỳ bánh răng nào nên hộp số vô cấp CVT cho phép tăng tốc và hiệu quả mượt mà hơn, đồng thời có kích thước nhỏ hơn, trọng lượng cũng nhẹ hơn so với hộp số truyền thống có bánh răng. Chính vì vậy, nó là giải pháp tối ưu khi đưa vào sử dụng trên những chiếc xe nhỏ.

 

Nhưng hộp số CVT lại có những nhược điểm

 

Đó là sự tổn thất năng lượng do ma sát của dây đai (hoặc xích đai) so với bánh răng truyền thống. Nhưng từng đấy chưa phải tất cả, hộp số CVT tạo ra nhiều tiếng ồn hơn mức bình thường do toàn bộ quá trình hoạt động liên tục của dây dai với các trục pulley. Điều này càng trở nên trầm trọng hơn trong các tình huống xe tăng tốc đột ngột hoặc vận hành ở tốc độ cao.

 

Hơn nữa, hộp số CVT luôn giữ cho động cơ hoạt động trong vòng tua máy cao nhất để đạt được tỷ số truyền phù hợp, đó là lý do tại sao động cơ lại có âm thanh “ồn ào” khi xe tăng tốc. Khi chạy ở tốc độ cao, hộp số CVT còn có thể khiến động cơ duy trì vòng tua máy cao khiến xe không còn tối ưu mức tiêu thụ nhiên liệu.

 

Một phương pháp để mở rộng phạm vi tỷ số truyền của hộp số CVT là tăng kích thước của các trục pulley, vô hình chung điều này lại đi ngược với tiêu chí tạo ra một hộp số nhỏ và nhẹ hơn hộp số sử dụng bánh răng.

 

Hộp số vô cấp D-CVT là gì?

 

D-CVT” là hộp số mới được phát triển từ Daihatsu, chữ “D” là viết tắt của Dual Mode (Chế độ truyền động kép), hiểu một cách đơn giản là hộp số biến thiên vô cấp D-CVT này không chỉ sử dụng dây đai truyền động mà có thêm một cấp số thực sự. Toyota Raize là mẫu xe đầu tiên của Toyota được ứng dụng công nghệ mới D-CVT khi hãng chính thức giới thiệu ra thị trường.

 

Hộp số vô cấp D-CVT trên Toyota Raize có gì khác biệt - 4

 

Không giống như các hộp số CVT truyền thống, hộp số D-CVT trên Toyota Raize không chỉ dựa vào hệ thống truyền động bằng dây đai mà còn có sự tham gia của các bánh răng tách rời vào quá trình hoạt động. Trong điều kiện hoạt động bình thường, khi xe đang dừng hoặc di chuyển từ tốc độ thấp đến trung bình, hộp số D-CVT hoạt động tương tự như một hộp số CVT truyền thống.

 

Tuy nhiên, khi xe vận hành ở tốc độ cao hơn, hộp số D-CVT sẽ chuyển sang chế độ phân chia với sự tham gia truyền động bằng bánh răng để cung cấp khả năng truyền lực hiệu quả hơn (ít mất năng lượng hơn), giảm tải chuyển động quay đáng kể cho bộ truyền động bằng dây đai.

 

Hộp số vô cấp D-CVT trên Toyota Raize có gì khác biệt - 7

 

Và đây là cách mà Toyota khắc phục nhược điểm của CVT truyền thống trên mẫu Toyota Raize bằng hộp số vô cấp D-CVT

 

D-CVT khác với Direct Shift-CVT

 

Mặc dù cả hộp số D-CVT và Direct Shift-CVT đều có các bánh răng bổ sung nhưng cách tiếp cận của từng loại hoàn toàn khác khi Direct Shift-CVT hoạt động giống như một cấp số đầu tiên trong hộp số sử dụng bánh răng truyền thống. 

 

Cấp số này được sử dụng khi tăng tốc từ lúc đứng yên, trước khi hộp số chuyển sang hệ dẫn động bằng dây đai như hộp số CVT truyền thống. Direct Shift-CVT của Toyota lần đầu tiên được hãng công bố vào đầu năm 2018 và được thiết kế để cung cấp kết nối khả năng truyền động trực tiếp hơn ở tốc độ thấp. Vì thế, Toyota mới gọi nó là Launch Gear. 

 

 

Hộp số vô cấp D-CVT trên Toyota Raize có gì khác biệt - 3

 

Tóm lại, hộp số vô cấp D-CVT giống như một phiên bản “lật ngược” của Direct Shift-CVT, vì hệ truyền động bánh răng được sử dụng ở tốc độ cao hơn chứ không phải ở tốc độ thấp.

 

Ưu diểm của hộp số D-CVT

 

Hiệu quả truyền động tốt hơn, vòng tua máy thấp hơn, phạm vi tỷ số truyền tương đương với hộp số tự động 8 cấp. Đó là những gì hãng công bố. Hãng cho biết việc sử dụng các bánh răng tách rời cho phép tỷ số truyền của hộp số D-CVT được mở rộng ở cả hai bên trục thấp và cao đáp ứng cho cả hai quá trình xử lý tăng tốc và chạy tốc độ cao.

 

Hộp số vô cấp D-CVT trên Toyota Raize có gì khác biệt - 2

 

Các hộp số CVT thông thường chỉ có tỷ số truyền tương đương với hộp số tự động 6 cấp truyền thống nhưng với hộp số D-CVT khi hoạt động ở chế độ chia tách sẽ có tỷ số truyền tương đương với hộp số tự động 8 cấp. Điều này có được là nhờ vào các bánh răng tách rời mà không cần tạo ra các puli lớn hơn để có được tỷ số truyền lớn.

 

So với hộp số CVT thông thường, hộp số D-CVT ở chế độ chia tách ít bị tổn thất năng lượng hơn vì đã loại bỏ ma sát giữa bộ truyền động dây đai với trục puli. Nhờ đó, hiệu suất truyền động được cải thiện thêm 12% ở 60 km/h và thêm 19% ở 100 km/h.

 

Hộp số vô cấp D-CVT trên Toyota Raize có gì khác biệt - 6

 

Vòng tua động cơ giảm thêm từ 200 – 550 rpm cũng góp phần cải thiện mức tiêu thụ nhiên liệu. Động cơ kết hợp với hộp số D-CVT sẽ giúp người điều khiển cảm nhận được khả năng tăng tốc của chiếc xe tốt hơn 15%, giảm độ trễ mà mọi người thường thấy khi sử dụng xe trang bị hộp số CVT thông thường.

 

Nhược điểm của hộp số D-CVT

 

Giống như hộp số CVT thông thường khác, hạn chế lớn nhất của hộp số D-CVT chỉ có thể xử lý một lượng mô-men xoắn nhất định, tối đa có thể ở mức 150 Nm. Giới hạn này là do thiết kế khoảng cách giữa trung tâm của trục puli đầu vào cũng như bánh răng đầu vào tới đầu ra của bộ truyền động rất nhỏ, chỉ lần lượt là 136 mm và 168 mm.

 

Con số này được hãng tuyên bố là nhỏ nhất trên thế giới đối với một hộp số vô cấp. Vì vậy, hộp số D-CVT sẽ chỉ tối ưu khi sử dụng cho các dòng xe đô thị cỡ nhỏ hoặc các mẫu xe có dung tích động cơ từ 1.5L trở xuống.

 

Kết Luận

 

Mục đích của D-CVT không ngoài việc cung cấp khả năng tăng tốc mượt mà ở tốc độ trung bình, tạo ra mức tiêu thụ nhiên liệu tốt hơn và lái xe êm hơn ở tốc độ cao. Đối với những mẫu xe có động cơ nhỏ như động cơ trên Toyota Raize 1.0 Turbo mang mã hiệu 1KR-VET, nó tạo ra công suất 98 mã lực và mô-men xoắn 140 Nm, vì vậy việc sử dụng động cơ này và hộp số vô cấp D-CVT được xem như là một sự kết hợp hoàn hảo trong giới hạn.